Нийслэл Улаанбаатар хотод Их багтаамжийн нийтийн тээврийн хэрэгсэл "Метро"-г барьж байгуулах төслийн загвар зургийг Нийслэлийн Ерөнхий Архитектор 2025.02.20-ны өдөр баталсан. Энэхүү загвар зураг нь 6 үндсэн агуулгаас бүрдэнэ.

Анхааруулга: Нарийвчилсан зураг төслийг EPC гүйцэтгэгч боловсруулах тул энд танилцуулж буй бүх мэдээлэл нь зөвхөн концепцийн түвшинд байгаа бөгөөд цаашид өөрчлөгдөх боломжтой.

ЖАЙКА-ийн 2013 онд хийсэн ТЭЗҮ-ийн тайланд Төр, Хувийн Хэвшлийн Түншлэл (ТХХТ)-ийг нэвтрүүлэх нөхцөл дээр үндэслэн Ашиглалт ба засвар үйлчилгээний (O&M) байгууллагын үүрэг, бүтцийг тодорхойлсон. Харин энэ төсөлд ТХХТ-ийн аргыг харгалзахгүй, Улаанбаатар хотын 100 хувийн санхүүжилтээр хэрэгжих нөхцөлд үндэслэн Ашиглалт ба засвар үйлчилгээний (O&M) зохион байгуулалт, чиг үүргийг тодорхойлсон.

Энэхүү тоймд Улаанбаатар Метроны ашиглалт ба засвар үйлчилгээг Улаанбаатар хот шууд хариуцдаг зохион байгуулалтын бүтцийг танилцуулсан. Ашиглалтын болон засварүйлчилгээний зардлыг энэхүү зохион байгуулалтын схемд үндэслэн тооцдог. 

Төслийн менежментийн зөвлөх (PMC) нь Ашиглалт, засвар үйлчилгээний байгууллагын (OME) бүтцийг доорх зохион байгуулалтын бүдүүвчийн дагуу зохион байгуулахыг санал болгож байна. Энэхүү зохион байгуулалтын бүдүүвчийг Төсөл хэрэгжүүлэх нэгж (PIU)-тэй зөвшилцсөний үндсэн дээр өөрчлөх, шинэчлэх боломжтой. Энэхүү зохион байгуулалтын бүтцийг 2030, 2040 он гэж хоёр хэсэгт хуваан танилцуулж байна. 2030 онд Улаанбаатар метро ашиглалтад орох үед 19 галт тэрэгний цуваан дээр суурилж, 2040 онд нэмэлтээр 2 цувааны үйл ажиллагааг тооцсон болно.

Ашиглалт, засвар үйлчилгээний (O&M) зохион байгуулалт, ажиллах хүчний төлөвлөгөө нь Улаанбаатар Метро төслийн тогтвортой үйл ажиллагааны бүтэц болон ажиллах хүчний стратегийг бий болгох зорилготой юм. Энэ төлөвлөгөө нь метроны системийн ашиглалтын бэлэн байдлыг дэмжихээс гадна ажиллах хүчний үр дүнтэй байх менежментийг хангах, төсвийн төлөвлөлтийг олон улсын жишиг, хотын тээврийн зорилтод нийцүүлэхэд оршино.

(1) Үндсэн зорилтууд

1) Ирээдүйн ашиглалтын байгууллагын баталгаажуулалт:

• Улаанбаатар хотын метроны үйл ажиллагааны байгууллагыг бий болгох тодорхой, оновчтой үндэслэлээр хангах.

• Ажиллах хүчний түвшин, чиг үүрэг, шаталсан бүтцийн талаар оновчтой шийдвэр гаргахад дэмжлэг үзүүлэх.

2) Урт ба дунд хугацааны ажиллах хүч болон төсвийн төлөвлөлт:

• Ажиллах хүчний урт хугацааны төлөвлөлт, нөөцийн хуваарилалтад хэрэглэгдэх лавлагаа баримт бичиг болно.

• Ажилчдын цалин, сургалт, үйл ажиллагааны зардалд шаардагдах төсвийн урьдчилсан таамгийг тодорхой болгох.

3) Одоогийн зураг төслийн үе шаттай нийцүүлэх

• Төслийн одоогийн байдлыг зураг төслийн үе шатанд байгааг, мөн энэ төлөвлөгөө нь ажиллах хүчний хэрэгцээний урьдчилсан тооцоог тусгасан болохыг хүлээн зөвшөөрөх.

• Нарийвчилсан инженерийн зураг төсөл (DED)-ийн үр дүн болон төслийн төгсгөлд шийдэгдсэн системийн тодорхойлолт дээр үндэслэн шинэчлэл хийх болон тохируулга оруулах боломжтой.

(2) Гол таамаглалууд

Улаанбаатар Метро төслийн ажиллах хүчний тооцоо ба зохион байгуулалтын бүтэц нь ашиглалт, засвар үйлчилгээний (О&M) үе шатандаа тодорхой байдал, өргөтгөх боломж, үр ашигтай ажиллагааг хангах хэд хэдэн үндсэн ашиглалтын болон зохион байгуулалтын таамаглал дээр үндэслэн боловсруулагдсан.

(3) Үйл ажиллагааны таамаглал

• Автоматжуулалтын түвшин (GOA) : метроны автоматжуулалтын 4-р түвшний дагуу зохион бүтээгдэж, үйлдвэрлэгдэж, суурилуулан ажиллана. Гэхдээ GOA4 систем тогтворжих хүртэл нэг ажилтантайгаар GOA3 түвшнээр ашиглагдана.

(4) Ажиллах хүчний тооцооны шалгуур

1) Дунд хэмжээний хотын метроны системүүдтэй харьцуулах:

Ажиллах хүчний тооцоолол нь олон улсын туршлагад нийцсэн бөгөөд ялангуяа KORAIL-ийн хэрэгжүүлсэн туршлагад тулгуурласан

2) Үйл ажиллагааны ээлжийн систем:

Гол үйл ажиллагаа болон засвар үйлчилгээний албан тушаалуудыг 24 цагийн ажиллагааг хангах 2 ээлжтэй, 3 багийн эргэлтийн загвараар байгуулагдана. Захиргааны болон удирдлагын албан тушаалууд нь өдрийн 8 цагийн ээлжтэй байхаар тооцогдсон.

3) Автомат төлбөр хураамжийн систем (AFC)-ийг хэрэгжүүлэх:

Ажиллах хүч нь Автомат төлбөр хураамжийн систем (AFC)-ийн менежмент, төлбөрийн тооцоо, санхүүгийн тэнцвэрийг хариуцсан ажилтнуудаас бүрдэнэ. Бэлэн мөнгөөр төлбөр хийх хувь хэмжээ бага байх төлөвтэй бөгөөд энэ нь бэлэн мөнгөний гүйлгээний ажилтнуудаас хамаарах хамаарлыг багасгана (жишээ нь, KORAIL ийн туршлагад ажиглагдсан нэг оронтой тооны бэлэн мөнгөний гүйлгээ).

4) Аюулгүй байдал, цэвэрлэгээ үйлчилгээ:

Ажиллах хүчний тооцоололд аюулгүй байдал болон цэвэрлэгээний үйлчилгээг гадны компани гүйцэтгэхээр тооцсон. Гэмт хэргийн эрсдэлийн үнэлгээ болон үйл ажиллагааны хэрэгцээнд үндэслэн ажилтнуудын тоог уян хатан байхаар оруулсан.

-Хэлтэс байдлаар ажиллах хүчний шинжилгээ-

Улаанбаатар Метро төслийн ажлын хүчний төлөвлөгөөг дэлхийн шилдэг туршлага, үйл ажиллагааны жишиг үзүүлэлтүүд болон KORAIL компанийн мэдлэг, туршлагад тулгуурлан боловсруулсан. Энэхүү ажлын хүчний бүтэц нь үйл ажиллагааны үр ашиг, аюулгүй байдал, урт хугацааны тогтвортой байдлыг хангаж ажиллана.

(1) Нийт ажиллах хүчний тооцоо:

745 хүн (2030~2039), 682 хүн (2040~2059)

(2) Үндсэн хэсгүүд:

Менежмент, Аюулгүй байдал, Аудит, Захиргаа, Үйл ажиллагаа, Засвар үйлчилгээ, Хамгаалалт болон Цэвэрлэгээ үйлчилгээ.

(3) Ажиллах хүчний бүтэц: 

Менежмент ба захиргаа: Стратегийн удирдлага, сахилгын хяналт, үйл ажиллагааны төлөвлөлтийг хариуцна. Үйл ажиллагааны хэлтэс: Хамгийн олон ажилтантай нэгж бөгөөд галт тэрэгний хөдөлгөөн, өртөөний менежмент, үйл ажиллагааны хяналтын төвийн үүргийг гүйцэтгэнэ.

Засвар үйлчилгээний хэлтэс: Төмөр замын хөдлөх бүрэлдэхүүн, зам, дохиолол, эрчим хүчний дэд бүтцийн засварын болон урьдчилан сэргийлэх ажлыг хариуцна.

Туслах үйлчилгээ: Хамгаалалт, цэвэрлэгээний ажилчдыг хамрах бөгөөд зардлын үр ашигтай, уян хатан байдлыг хангах үүднээс ихэвчлэн гадаадын гэрээт байгууллагаар гүйцэтгүүлнэ.

Автономит метроны үйл ажиллагааны системүүд дэлхий дахинд хэрэглэж байгаа. Гэвч ашиглалтад орох эхний үе шатанд урьдчилан тооцоолоогүй доголдол, гэнэтийн нөхцөл байдал үүсэх магадлалтай тул бүрэн автоматжуулсан системийг ажилтнуудгүйгээр ашиглахад хүндрэлтэй байдаг. Энэ нь зорчигчдын аюулгүй байдал болон галт тэрэгний үйл ажиллагааны үр ашигтай байдалтай холбоотой олон асуудал үүсгэж болзошгүй.

Улаанбаатар метро ашиглалтад ороход галт тэрэгний операторын тусгай зөвшөөрөлтэй ажилтнуудын ажлын байр зайлшгүй шаардлагатай болно. Эдгээр ажилтнууд нь метроны жолооны эрх бүхий, онцгой байдлын үед хариу арга хэмжээ авах, хэвийн бус нөхцөл байдал үүссэн тохиолдолд галт тэргийг гараар удирдах үүрэгтэй мэргэшсэн боловсон хүчин байх юм.

Улаанбаатар метроны үйл ажиллагааны систем тогтворжсоны дараа ажилтнуудгүй, бүрэн автоматжуулсан үйл ажиллагаанд шилжих болно.  Үлдсэн ажилтнуудыг таван өртөө тутамд гурав гурваар байршуулж, шаардлагатай тохиолдолд галт тэргийг гараар ажиллуулах, аюулгүй байдлын арга хэмжээг шуурхай хэрэгжүүлэх боломжтой байх зохицуулалт хийнэ. 2040 онд хоёр нэмэлт галт тэрэгний цуваа (12 вагон) ашиглалтад орсон ч ажилтнуудын тоо хэвээр хадгалагдана. Өмнөд Солонгост мөн ажилтнуудгүй, бүрэн автомат метроны үйл ажиллагааны жишээнүүд бий бөгөөд үүнд Сөүл хотын Шинбундан шугам болон Инчеоны метроны 2-р шугам зэрэг системүүд багтана.

• Үйлчилгээний цаг: 6:00 – 23:00 (өдөр бүр 17 цаг)